Dolandırıcılık her zaman korku, tehdit veya zaman baskısıyla başlamaz. Bazen ilgiyle, anlayışla ve düzenli bir iletişimle başlar. Dolandırıcı kendisini romantik bir eş adayı, yakın bir dost, evlat, torun veya başka bir aile üyesi olarak tanıtabilir. Rol değişse de amaç aynıdır: Mağdurun duygularına seslenmek, güvenini kazanmak ve bu güveni maddi çıkar için kullanmak.
FBI, aile, arkadaşlık veya romantik ilişki görünümü altında güven kazanılarak gerçekleştirilen olayları “güven ve romantik ilişki dolandırıcılığı” (confidence/romance fraud) başlığı altında topluyor. “Romantik ilişki dolandırıcılığı” (romance scam) ise bu geniş alanın aşk, duygusal yakınlık veya birlikte bir gelecek kurma vaadi üzerine kurulan özel bir biçimidir.
Bu dolandırıcılık türü, önceki yazılarda ele aldığımız değişimi de açık biçimde gösteriyor: Teknolojik güvenlik geliştikçe dolandırıcılar yalnızca sistemlere saldırmıyor; teknolojiyi insanın kararlarını yönlendirmek için daha etkili biçimde kullanıyor. Bir hesaba izinsiz girmek yerine hesap sahibini ikna ediyor, güvenlik doğrulamasını aşmak yerine mağdurun işlemi kendi elleriyle onaylamasını sağlıyorlar.
Yeni olan, insanların duygularının dolandırıcılık amacıyla kullanılması değil. Yeni olan; sosyal medya, arkadaşlık uygulamaları, yapay zekâ ve dijital ödeme sistemlerinin bu manipülasyonu daha inandırıcı, daha uzun süreli ve daha geniş ölçekte uygulanabilir hâle getirmesidir.
Resmî veriler ne söylüyor?
ABD Federal Ticaret Komisyonuna göre 2023 yılında 64.003 romantik ilişki dolandırıcılığı bildirildi. Bildirilen toplam kayıp 1,14 milyar dolara, kişi başına ortanca kayıp ise 2.000 dolara ulaştı. Romantik ilişki dolandırıcılıklarında kişi başına bildirilen kayıp, daha geniş “kimliğe bürünme dolandırıcılığı” (imposter scam) kategorisindeki diğer dolandırıcılık türlerinden daha yüksek gerçekleşti (Federal Trade Commission [FTC], 2024).
FBI’ın 2025 İnternet Suçları Raporu’nda ise güven ve romantik ilişki dolandırıcılığı kategorisinde 23.159 şikâyet ve yaklaşık 929,3 milyon dolar kayıp bulunuyor (Federal Bureau of Investigation [FBI], 2026).
Bu rakam yalnızca romantik ilişkileri kapsamıyor. FBI, kişinin ailevi, arkadaşça veya romantik bir ilişki içinde olduğuna inandırıldığı olayları aynı kategoride değerlendiriyor. Kurumların farklı tanımlar, yıllar ve bildirim sistemleri kullanması nedeniyle FBI ve FTC rakamları birbirine eklenmemeli veya doğrudan karşılaştırılmamalıdır.
Veriler yalnızca resmî makamlara bildirilen olayları yansıtıyor. Mağdurun utanması, ilişkinin gerçek olduğuna inanmaya devam etmesi veya çevresinin tepkisinden çekinmesi birçok olayın bildirilmesini engelleyebiliyor. Bu nedenle gerçek kaybın resmî rakamların üzerinde olması muhtemeldir.
Dolandırıcı güveni nasıl oluşturuyor?
FTC’nin 2025 verileri, sosyal medyanın bu süreçteki rolünü ortaya koyuyor. Para kaybettiğini bildiren romantik ilişki dolandırıcılığı mağdurlarının yaklaşık yüzde 60’ı, ilk temasın bir sosyal medya platformunda gerçekleştiğini belirtti. Yalnızca sosyal medyada başlayan vakalarda bildirilen kayıp 298 milyon dolara ulaştı (FTC, 2026).
Sosyal medya dolandırıcıya yalnızca mağdura ulaşma imkânı vermiyor. Paylaşılan fotoğraflar, ilgi alanları, aile ilişkileri, meslek bilgileri ve kişisel yorumlar, mağdura uygun bir kimlik ve hikâye hazırlanmasını kolaylaştırıyor. Dolandırıcı böylece tesadüfen aynı şeylerden hoşlanan, benzer bir geçmişe sahip veya mağdurun beklentilerine uygun biri gibi davranabiliyor.
Romantik ilişki dolandırıcılığı çoğu zaman haftalarca, hatta aylarca devam eden bir sosyal mühendislik (social engineering) sürecidir. Dolandırıcı başlangıçta para istemeyebilir. Önce düzenli olarak ilgi gösterir, mağdurun sorunlarını dinler ve güvenilir biri olduğu izlenimini oluşturur.
Europol, hızlı duygusal yakınlaşmayı, ilişkinin kısa sürede olağanüstü veya özel ilan edilmesini ve iletişimin daha kapalı bir mesajlaşma kanalına taşınmak istenmesini önemli uyarı işaretleri arasında gösteriyor (Europol, 2026).
Dolandırıcı kendisini yurt dışında görev yapan asker, savaş bölgesinde çalışan doktor, uluslararası bir şirkette görevli mühendis, diplomat veya güvenlik görevlisi olarak tanıtabilir. Gizli bir görevde bulunduğunu ya da güvenlik kuralları nedeniyle yerini ve yaptığı işi açıklayamadığını ileri sürebilir. Bu hikâye, yüz yüze veya görüntülü görüşmeden kaçınmasını ve anlattıklarındaki tutarsızlıkları açıklamasını kolaylaştırır.
“Görev gizliliği” mağdurdan ilişkinin başkalarına anlatılmamasını istemek için de kullanılabilir. Dolandırıcı, bilgilerin açığa çıkmasının kendisini veya görevini tehlikeye atacağını söyleyebilir. Böylece ilişkinin özel olduğuna dair bir işaret gibi sunulan gizlilik, mağdurun çevresinden yardım almasını engelleyen bir araca dönüşür.
Dolandırıcı ayrıca aile ve arkadaşların ilişkiyi anlayamayacağını veya kıskançlık nedeniyle karşı çıktığını ileri sürebilir. Bu yolla mağdurun dışarıdan gelecek uyarılara karşı direnci artırılır.
Romantik ilişkiden yatırım dolandırıcılığına
Klasik örneklerde dolandırıcı; hastalık, kaza, seyahat, vize, görevden ayrılma bedeli, güvenli bölgeye geçiş veya gümrükte kalan bir paket gibi gerekçelerle para ister. İlk talep çoğu zaman karşılanabilir bir tutardır. Ödeme yapıldığında yeni sorunlar ortaya çıkar ve istenen miktarlar giderek büyür.
Güncel raporlar, romantik yakınlığın yatırım dolandırıcılığına açılan bir kapı olarak da kullanıldığını gösteriyor. FinCEN bu yöntemi “ilişki temelli yatırım dolandırıcılığı” (relationship investment scam) olarak adlandırıyor (Financial Crimes Enforcement Network [FinCEN], 2025).
Dolandırıcı, kurduğu ilişkinin ardından kripto varlık, döviz veya başka bir yatırım aracından yüksek kazanç elde ettiğini söyler. Mağduru gerçek bir yatırım sistemine benzeyen sahte bir siteye veya uygulamaya yönlendirir. Burada gerçek olmayan kazançlar gösterilir; bazen güveni artırmak amacıyla küçük bir tutarın çekilmesine izin verilir.
Daha büyük miktarda para yatırıldığında ise çekim engellenir. Vergi, komisyon veya güvenlik bedeli gibi gerekçelerle yeni ödemeler istenir. Bu modelde romantik ilişki, dolandırıcılığın son amacı değil, mağdurun yatırım kararlarını yönlendiren bir araçtır.
Mağdur, farkında olmadan suç gelirlerinin aktarılmasında da kullanılabilir. Dolandırıcı, hesaba gelen paranın başka bir yere gönderilmesini, çek bozdurulmasını veya kripto varlığa dönüştürülmesini isteyebilir. Böylece mağdur, suç gelirlerini aktaran bir aracıya (money mule) dönüştürülebilir.
Teknoloji manipülasyonu nasıl güçlendiriyor?
Bankalar bir işlemi yapan kişinin kimliğini çok aşamalı doğrulama, biyometrik kontrol veya tek kullanımlık şifreyle belirleyebilir. Ancak bu sistemler, kişinin hangi bilgiler ve nasıl bir duygusal etki altında karar verdiğini her zaman tespit edemez.
Mağdur kendi hesabına giriş yapar, transferi başlatır ve güvenlik adımlarını tamamlar. İşlem, banka kayıtlarında hesap sahibi tarafından onaylanmış görünür. Ancak onaylanan işlem her zaman doğru bilgiye dayanan özgür bir kararın sonucu değildir. Aylar boyunca oluşturulan sahte bir ilişki, kriz hikâyesi veya kazanç vaadi altında gerçekleştirilmiş olabilir.
Yapay zekâyla üretilen fotoğraflar, değiştirilen sesler ve sahte görüntülü görüşmeler de kurgulanan kimliğin inandırıcılığını artırabilir. Teknoloji böylece dolandırıcının yalnızca daha fazla kişiye ulaşmasını değil, her mağdura göre uyarlanmış bir ilişki oluşturmasını da kolaylaştırır.
Birleşik Krallık bankacılık ve finans sektörünü temsil eden UK Finance’ın verileri de sorunun büyüdüğünü gösteriyor. Birleşik Krallık’ta romantik ilişki dolandırıcılığından kaynaklanan kayıplar 2025 yılında yüzde 23 artarak 39,2 milyon sterline, vaka sayısı ise yüzde 22 artışa ulaştı (UK Finance, 2026).
Uyarı işaretleri ve yapılması gerekenler
Aşağıdaki belirtilerden birkaçının birlikte görülmesi durumunda iletişime ara verilerek durum bağımsız biçimde değerlendirilmelidir:
- Çok kısa sürede yoğun sevgi, bağlılık veya gelecek planlarından söz edilmesi
- Görüntülü görüşmenin veya yüz yüze buluşmanın sürekli ertelenmesi
- Meslek, konum ve yaşam öyküsünde tutarsızlıklar bulunması
- Gizli görev veya güvenlik kuralları gerekçe gösterilerek ilişkinin saklanmasının istenmesi
- Hastalık, seyahat, vize, gümrük veya benzeri gerekçelerle para talep edilmesi
- Kripto varlık veya başka bir yatırım konusunda yönlendirme yapılması
- Hesaba gelen paranın başka bir kişiye aktarılmasının istenmesi
- Aile ve arkadaşların uyarılarının kıskançlık veya kötü niyetle açıklanması
Şüphe durumunda yeni ödeme yapılmamalı ve iletişime ara verilmelidir. Kişinin verdiği bilgiler, onun gönderdiği bağlantılar kullanılmadan araştırılmalı; profil fotoğrafları tersine görsel aramayla kontrol edilmelidir. Durum mutlaka güvenilen bir aile üyesi veya arkadaşla paylaşılmalıdır.
Para gönderilmişse banka veya ödeme kuruluşuyla gecikmeden iletişime geçilmeli; mesajlar, ödeme belgeleri, telefon numaraları ve profil bağlantıları saklanmalıdır. Olay ilgili platforma ve kolluk birimlerine bildirilmelidir.
Korunma yalnızca bireyin sorumluluğuna bırakılamaz. Sosyal medya ve arkadaşlık platformlarının sahte profilleri daha erken tespit etmesi, bankaların olağan dışı transferlerde etkili uyarılar vermesi ve kurumlar arasında hızlı bilgi paylaşılması gerekir. FinCEN de şüpheli işlem bildirimlerinin ilişki temelli yatırım dolandırıcılıklarının tespitinde kritik olduğunu vurguluyor (FinCEN, 2026).
Sonuç
Romantik ilişki dolandırıcılığı, güvenin sistemli biçimde oluşturulup kötüye kullanılmasına dayanıyor. Dolandırıcı artık yalnızca acil bir ihtiyaç için para istemiyor; ilişki kuruyor, mağdurun kararlarını yönlendiriyor, yatırım yaptırıyor ve kimi zaman onu suç gelirlerinin aktarılmasında kullanıyor.
Teknoloji bu süreçte insanın yerini almıyor; insanın daha ayrıntılı tanınmasını ve daha güçlü biçimde manipüle edilmesini sağlıyor. Bu nedenle dolandırıcılıkla mücadele yalnızca hesapları ve ödeme sistemlerini korumakla sınırlı kalmamalı; kararın hangi bilgiler ve nasıl bir etki altında oluştuğuna da odaklanmalıdır.
Kaynakça
Europol. (2026, February 18). Romance scams: Recognising manipulation before it escalates.
Federal Bureau of Investigation. (2026). 2025 internet crime report.
Federal Trade Commission. (2024, February 14). “Love stinks”—when a scammer is involved.
Federal Trade Commission. (2026, April 27). Reported losses to scams on social media eight times higher than in 2020.
Financial Crimes Enforcement Network. (2025, February 26). FinCEN reminds financial institutions to remain vigilant regarding potential relationship investment scams.
Financial Crimes Enforcement Network. (2026, February 13). FinCEN reminds financial institutions of its resources on identifying potential relationship investment scams.
UK Finance. (2026, June 15). Fraud remains a national security threat as criminals steal almost £1.3 billion.
#Dolandırıcılık #RomanceScam #SosyalMühendislik #FinansalGüvenlik #DijitalGüvenlik